اندرونی‌های دیده نشده قاجار و پهلوی در موزه عکاسخانه

تاریخ: ۱۵ فروردین ۱۳۹۶

موزه عکسخانه شهر با برگزاری نمایشگاهی از عکس‌های نادر اتاق‌های قدیمی فرصتی را فراهم کرده تا با اندرونی‌هایی که کمتر دیده شده آشنا شویم.

به گفته‌ی امیرهوشنگ للهی مدیر موزه عکسخانه شهر؛ در این نمایشگاه که با عنوان اتاق‌ها و اشیاء برگزار شده آثاری در قالب عکس از دوران گذشته وجود دارد.

این تصاویر که گردآوری شان کار ساده‌ای نبود؛ عکس‌هایی را دربرمی‌گیرد که فضای درونی اتاق‌های قدیمی را از دوران قاجار و پهلوی به تصویر کشیده‌اند. برخی از این عکس‌ها از آرشیو موزه، بخشی از موزه گلستان و تعدادی نیز از مجموعه‌های شخصی گردآوری شده‌اند.

حدود ۲۸ قطعه در این نمایشگاه وجود دارد که همه آنها تنها فضای اتاق را نشان می‌دهند و قالب آنها از عکس‌های قدیمی است که کمتر دیده شده‌اند.

عمده عکس‌هایی که ما از تاریخ و دوران قدیم داریم یا آتلیه‌ای است که در آن اشخاص و دولتمردان حضور دارند و یا شامل مناظر طبیعی و تصاویر کلی از بناهاست. اما دسته سوم عکس‌های داخلی از بناها و اندرونی‌هایی است که ثبت شده و خیلی نادر و کمیاب است. این تصاویر حتی خیلی واضح تر از گروه‌های مذکور حا ل و هوا آن زمان را می‌رسانند. در این مجموعه نیز تصاویر جالبی از اتاق‌هایی وجود دارد که خیلی‌ها از وجود آن‌ها بی‌خبر بوده‌اند، مانند جراح‌خانه مخصوص، یا محاکمه خانه و …؛ تصاویری که دیدن آن‌ها خلی از لطف نیست.

در متن معرفی نمایشگاه «اتاق ها و اشیا» این طورآمده است:

یکی از ویژگی‌های اصلی عکس‌های تاریخی نمایشِ ژست است. ژستِ افراد در دورانِ تاریخی که در آن زیسته‌اند. می‌توان حال و هوا و اتمسفر دوران را از روی لباس‌ها، شیوه‌ی ایستادن‌ها و فضای پیرامونی شناخت و به آن نزدیک شد. بدین ترتیب ژست، مهم‌ترین و کلیدی‌ترین کلمه برای عکس‌های قدیمی است.

در تاریخ عکاسی ایران بیشتر با دو نوع عکس مواجه‌ایم. یکی عکس‌های افراد و شخصیت‌ها و دیگری عکس‌هایی از بناها و مناظر طبیعی. اما نوع سومی از عکس‌ها نیز موجودند. عکس‌هایی که تنها از اتاق‌هایی خالی گرفته شده‌اند و درون آن‌ها را بازنمایی می‌کنند. عکس‌هایی نامعمول و نامتعارف بدون چهره‌ای انسانی؛عکس‌هایی از اتاق‌ها و اشیاء.

در این نمایشگاه به سراغ عکس‌هایی از فضای داخلی اتاق‌های مختلف رفته‌ایم. باوجودی‌که جمع‌آوری این عکس‌ها کار دشواری بود اما در نهایت ممکن شد. این نمایشگاه اتاق‌ها و اشیاء درون‌شان را پیش چشم می‌آورد. به نظر می‌رسد این عکس‌ها نیز مهم‌ترین کارکردشان، هم‌چنان احیاء ژست است. اما ژستی در غیاب انسان و با حضور اشیاء. با چشم دوختن و دقیق شدن در این آثار می‌توانیم اتمسفر اتاق‌های دوران گذشته را ببینیم. اشیاء درون اتاق‌ها ما را به خود فرامی‌خوانند و از حال وهوای‌ روزگارشان لب به سخن می‌گشایند. با این عکس‌ها در تاریخ سفر می‌کنیم و حال و هوای گذشتگان را این‌بار بدون هیچ تصویر واضح انسانی از طریق اتاق‌ها و اشیاء، بی‌واسطه در‌می‌یابیم

همچنین موزه عکسخانه شهر بخشی از نمایشگاه جهانی تاریخ عکاسی است و متعلق به تمام ایرانیانی است که میراث فرهنگی خود را پاس می‌دارند و به عکاسی و تاریخ پرسرگذشت عکاسی در ایران علاقمند هستند . این موزه با هدف گردآوری، حفاظت و نگهداری، آموزش و پژوهش تخصصصی عکاسی و تاریخ عکاسی فعالیت می کند، هرچند در طبقه بندی موزه ای تخصصی بودن موزه مطرح می باشد لیکن از ابعاد تاریخی، علمی، هنری، مردم شناسی، کاربردی و ارزشی قابل بررسی است.

این نمایشگاه تا ۱ خرداد برقرار است.

منبع: باشگاه خبرنگاران جوان